z

Bakı Metropoliteninin Genişləndirilməsi Layihəsinin (BMGL) 1-ci mərhələsi üzrə Gender Fəaliyyət Planı (GFP)

Bakı Metropoliteninin Genişləndirilməsi Layihəsinin (BMGL) 1-ci mərhələsi üzrə Gender F...

31 MART / 2026 / 18:19

İcra xülasəsi
Bakı Metropoliteninin Genişləndirilməsi Layihəsinin (BMGL) Gender Fəaliyyət Planı (GFP) Layihənin qadınlara və həssas qruplara gender və həssaslıqla bağlı riskləri və təsirlərini qiymətləndirməsini və onların idarə edilməsini, qadınların və həssas qrupların Layihənin fəaliyyətlərində mənalı iştirakına şərait yaradılmasını və bütün maraqlı tərəf qruplarının Layihə mənfəətlərindən bərabər faydalannmasını təmin etmək üçün hazırlanmışdır. GFP Bakıda inklüziv və təhlükəsiz şəhər mobilliyini dəstəkləyir və Azərbaycanın milli qanunvericiliyinə, Asiya İnfrastruktur İnvestisiya Bankının (AİİB) Ətraf Mühit və Sosial Çərçivəsinə və müvafiq beynəlxalq standartlara uyğunlaşdırılıb. 
GFP Layihənin həyat dövrünün bütün mərhələlərində mövcud Dərnəgül Deposu, Xocasən Deposu və Bakı Metropoliteninin mövcud Yaşıl Metro Xəttindəki on stansiyanın təkmilləşdirilməsini əhatə edir. GFP birbaşa, podrat, alt-podrat və əsas təchizat işçilərinə, eləcə də metro istifadəçiləri, o cümlədən qadınlar və həssas qruplar, sakinlər və təkmilləşdirilən iki depo və on stansiya ətrafındakı kiçik müəssisələr daxil olmaqla bir sıra xarici maraqlı tərəflərə şamil edilir.
GFP-da Bakı Metropoliteninin siyasətlərinin icmalı, rəhbərlik və işçilərlə müsahibələr, eləcə də təkmilləşdirilən on layihə stansiyasında, eləcə də Dərnəgül və Xocasən depolarında xarici maraqlı tərəflərlə məsləhətləşmələr daxil olmaqla, hərtərəfli gender təhlili aparılmışdır. Konsultasiya aparılmış maraqlı tərəflərə qadın sərnişinlər, yaşlı istifadəçilər, əlilliyi olan şəxslər, uşaqlarla səyahət edən qadınlar, tələbələr, pərakəndə satış işçiləri, qeyri-rəsmi satıcılar və yaxınlıqdakı sakinlər daxildir.
Qiymətləndirmə üç əsas sahədə gender və həssaslıq məsələlərini müəyyən etmişdir: 
1)    Məşğulluq və işçi qüvvəsinin iştirakı, o cümlədən texniki və liderlik rollarında qadınların az təmsil olunması, əlilliyin daxil edilməsi ilə bağlı boşluqlar, işçi qüvvəsinin axını üzrə riskləri, üçüncü tərəfin işə qəbulu, iş yerləri, təlim imkanları, şikayətlərə əlçatanlıq və gender əsaslı zorakılıq və təqibin (GƏZT) qarşısının alınması. 
2)    Sərnişinlərin təhlükəsizliyi və əlçatanlığı, o cümlədən pik saatlarda həddindən artıq sıxlıq, asılı şəxsləri olan qadınlar, yaşlı sərnişinlər və əlilliyi olan şəxslər üçün maneələr, stansiya dizayn məhdudiyyətləri, işıqlandırma və yol tapma ehtiyacları.
3)    Stansiyalar və depolar yaxınlığında yol təhlükəsizliyi, tikinti ilə bağlı narahatlıqlar, qeyri-rəsmi dolanışıq vasitələrinə və yerli biznesə təsirlər, şikayət mexanizmləri barədə məhdud məlumatlılıq və müvəqqəti işçi axını ilə bağlı risklər daxil olmaqla, icma və ictimai məkanlara təsirlər.
Bu məsələləri həll etmək üçün GFP işçi qüvvəsinin cəlb edilməsi, GƏZT-in qarşısının alınması, əlilliyin nəzərə alınması, əmək haqqı bərabərliyi, genderə həssas maraqlı tərəflərin cəlb edilməsi, şikayət mexanizmləri, təlim və potensialın artırılması, inklüziv stansiya dizaynı, piyada və yol təhlükəsizliyi, torpaqların alınması və dolanışıq vasitələrinin bərpası, məlumatların açıqlanması və icma təhlükəsizliyini əhatə edən aydın məqsədlər, tədbirlər, göstəricilər, məsuliyyətlər və müddətlər müəyyən edir. Podratçı və alt-podratçıların uyğunluğu müqavilə tələbləri vasitəsilə gücləndirilir. 
İşlərin İcrası müəyyən edilmiş rol və məsuliyyətlər, satınalma və müqavilələrə inteqrasiya, hədəflənmiş təlim və büdcə bölgüsü vasitəsilə dəstəklənəcək. Gender baxımından təsnif edilmiş monitorinq, qiymətləndirmə və hesabat Layihənin bütün həyat dövrü ərzində adaptiv idarəetməyə imkan verəcək. 
GFP, milli prioritetlərə və AİİB tələblərinə uyğun olaraq, BMGL-nin Bakıda qadınlar, kişilər və həssas qruplar üçün təhlükəsiz, əlçatan və ədalətli nəqliyyat nəticələrinə töhfə verməsini təmin etmək üçün praktik və tətbiq oluna bilən bir çərçivə təmin edir.